Pesten en aanpak: de openhartige visie van een ervaringsdeskundige

  • 12
  • 1
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
    13
    Shares

Een artikel uit de krant van vorige week – over twee pesters die door de politie zijn aangehouden voor het oog van de hele school – en de uiteenlopende reacties daarop op social media waren voor mij aanleiding om deze blog over pesten te schrijven.

Als ervaringsdeskundige die in haar jeugd jarenlang weg moest duiken voor geweld, maar uiteindelijk niet is weggerend voor de interne processen die dat teweeg bracht, wil ik graag mijn visie delen op (de aanpak van) pestgedrag.

En die visie blijkt milder te zijn dan je wellicht denkt.

 

Wat is er gebeurd?

Ik was er niet bij en ken niemand die erbij betrokken was, dus mijn samenvatting van de gebeurtenissen van vorige week in Rotterdam is gebaseerd op wat ik in de media heb gelezen. Twee meisjes hebben twee leeftijdsgenoten een hele tijd gepest en vervolgens onder valse voorwendselen naar een locatie gelokt. Daar werden de slachtoffers opgewacht door een grote groep en zowel verbaal alsook fysiek mishandeld. Het gebeuren is gefilmd en de hele school rond gegaan.

De slachtoffers hebben aangifte gedaan bij de politie, die de daders onder het oog van de hele school heeft opgepakt. Deskundigen hebben hier volgens RTL Nieuws hun geheel eigen kijk op: het op dergelijke wijze aanpakken van pesters zou een beschadigende werking hebben op die zelfde pesters en daarom niet wenselijk zijn.

 

Sensatiebeluste media

Velen reageren ontzettend verontwaardigd op de mening van deze deskundigen zoals die wordt neergezet door het (immer schaamteloos sensatiebeluste) RTL Nieuws. Waaronder ikzelf. Ik schrijf niet heel vaak reacties bij RTL Nieuws (of vergelijkbare media), maar in dit geval schreef ik:

“Ja, laten we de pesters niet beschadigen…(!). Sorry?!? Velen die gepest zijn, houden hier hun leven lang last van!!
Mensen die zelf pesten hebben daarnaast ook hun problemen (die leiden tot het pestgedrag, om de aandacht van zichzelf en hun eigen problemen af te leiden) en hebben later misschien ook heel veel schuldgevoelens over wat ze die ander hebben aangedaan. Ze op een dergelijke manier aanpakken leert hen een lesje, niet alleen ter bescherming van degene die ze gepest hebben maar op lange termijn ook tegen zichzelf! Hopelijk leert deze actie ze dat ze hun leven nog kunnen beteren. Winst voor iedereen.”

 

pesten

 

Vergeving begint bij begrip

Wellicht is het bijzonder dat iemand die zelf jarenlang extreem gepest is tóch empathie kan opbrengen voor mensen die pesten, maar toch ben ik er daar één van.

Heel lang heb ik wrok gekoesterd jegens degenen die mij jarenlang genadeloos achtervolgden en verbaal en fysiek mishandelden. Ook ik heb een keer samen met mijn ouders de politie ingeschakeld na een extreem en onacceptabel voorval. Al reageerde deze helaas als een stel angsthazen; bang voor hun eigen leeftijdsgenoten die zichzelf ouders van de daders mochten noemen. Hun advies naar mij was: ga maar niet meer naar buiten.

Ik kan niet ontkennen dat dit mij nog steeds boos maakt en derhalve een tikkeltje jaloers dat deze Rotterdamse agenten wél hun verantwoordelijkheid namen en adequaat optraden tegen dit onacceptabele geweld, wat hun Limburgse collega’s in mijn geval destijds hebben verzuimd.

Maar ik kan vol eerlijke overtuiging zeggen dat ik mijn pesters heb vergeven en dat ik het dan ook zonde vind voor diegenen die niet van hun fouten geleerd hebben. Wat met een tijdige aanpak (zoals nu is gebeurd in Rotterdam) wellicht wél zou zijn gebeurd.

 

Pesten? Zo maak je van je beste potentiële vriend je grootste vijand

Wat zou het toch mooi zijn als pesten niet meer voorkwam. Als we ál onze kinderen konden leren dat je met open communicatie en respect het verst komt. Dat als je als kind thuis of in je omgeving geconfronteerd wordt met ongelukkige of agressieve of liefdeloze ouders / naasten, je deze persoonlijke kwetsbaarheid niet moet compenseren met machtsvertoon jegens diegenen die op hun beurt minder weerbaar zijn dan jij. Maar dat je in plaats daarvan je hart kunt luchten, juist bij diegenen die zachtaardig van geest zijn als gevolg van een liefdevollere opvoeding en/of omgeving.

Een pester maakt wat mij betreft een vijand van diegene die juist een goede vriend of vriendin zou kunnen zijn. En neemt die persoon daarop volgend zijn of haar zachtaardigheid af. In mijn geval tijdelijk, maar in genoeg gevallen laat het een begrijpelijke, levenslange verbitterdheid achter bij diegenen die op hun kwetsbaarst werden aangevallen. Juist omdat zij tot die tijd geen immuniteit op hóefden te bouwen tegen kwaadwillendheid, omdat ze er nog nooit eerder mee geconfronteerd waren.

 

pesten

(De persoon op bovenstaande foto zou slachtoffer kunnen zijn van bijvoorbeeld pesterijen. Maar er zou net zo goed iemand kunnen zitten die zelf pest, omdat ‘ie dagelijks klein gekregen wordt door zijn eigen personal demons…) 

 

Win-win

Tijdens het schrijven rijst bij mij dan ook steeds meer de vraag: moeten we onze kinderen dan écht harder maken om te zorgen dat ze beter weerbaar zijn tegen de minderbedeelden van onze jonge samenleving? Kunnen we ons niet beter erop richten diezelfde minderbedeelden juist zachter te maken zodat er een liefdevollere samenleving ontstaat?

Hoe je het ook wendt of keert, de reactie van de politie op dit ernstige incident vind ik persoonlijk compleet terecht en is belangrijk voor de toekomst van zowel de slachtoffers alsook voor die van de pesters. Immers:

  • de slachtoffers krijgen hierdoor erkenning voor het feit dat zij niet schuldig zijn en dat wat ze is aangedaan ook daadwerkelijk niet door de beugel kan. Heel vaak worden slachtoffers van serieuze pesterijen namelijk nog jarenlang gekweld door schuldgevoelens, gevoelens van persoonlijk tekortschieten en minderwaardigheidscomplexen. Dit kan toch extreme problemen in het volwassen leven leiden, zoals perfectionisme, eetstoornissen, depressie, burn-out, noem maar op. Erkenning hiervan door volwassenen helpt het verwerkingsproces enorm!
  • de pesters worden (helaas te laat voor de slachtoffers, echter hopelijk op tijd voor hun eigen toekomst) adequaat met de neus op de feiten gedrukt. Dat hoeft echt niet met fluwelen handschoentjes, maar wel met een vastberaden menselijkheid die hen leert hoe je werkelijk met je medemens dient om te gaan.

 

Voorkomen is beter dan genezen, maar na genezing is preventie des te meer gewenst

Campagnes tegen pesten moeten alle kinderen, altijd bereiken. Met als doel dat dit soort incidenten zoveel mogelijk wordt voorkomen.

Echter, na een impactvolle reactie van de autoriteiten tegen de daders, kunnen wat mij betreft alsnog nieuwe preventieve maatregelen plaatsvinden, gericht op wederzijds begrip, respect, verbondenheid en schaamtebestendigheid in de toekomst. Preventie is immers niet iets dat ophoudt wanneer één kwaad reeds is geschied. Als je als niet-roker toch al longkanker hebt overleefd, ga je niet alsnog roken omdat het dan niet meer terug zou kunnen komen. Nee, je gaat door met preventie. Ná aanpak misschien nog wel harder dan voorheen, omdat je de gevolgen van dichtbij hebt meegemaakt.

De deskundigen die geciteerd worden in het artikel van RTL Nieuws stellen dat oplossingsgerichte aanpak beter is dan bestraffen. Wat mij betreft mag het allebei. Daders zijn mensen, maar hebben wel iets fout gedaan dat niet zomaar van tafel mag worden geveegd. Dat is niet fair ten opzichte van de slachtoffers. Daarnaast mogen zij ook leren dat zij naast dader, óók slachtoffer zijn en dat ook zij het waard zijn daar hulp voor te mogen ontvangen. Want wat hen is aangedaan (en indirect geleid heeft tot hun onacceptabele gedrag) hebben zij op hun beurt niet verdiend.

 

— Heb jij ervaring met pesten en wil je jouw (overeenkomstige of juist totaal tegenovergestelde) visie op bovenstaand verhaal delen? Aarzel niet, maar reageer nu! Wat je mening ook is, dit is een veel te belangrijk onderwerp om links te laten liggen, nietwaar? —

 

No votes yet.
Please wait...

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *